Κυριακή, 18 Δεκεμβρίου 2011

Η κρίση και η πρόκληση


Μέσα στην αγωνία για το μέλλον, την απελπισία που δημιουργεί η αναζήτηση εργασίας από τους απολυμένους εργαζόμενους, την αγανάκτηση για τα μη υλοποιημένα όνειρα των πολιτών, για τις υποσχέσεις που ποτέ δεν πραγματοποιήθηκαν από το κράτος, για την έλλειψη δίκαιας αντιμετώπισης εις βάρος ενός ολόκληρου λαού, για την απουσία ντροπής και δικαιοσύνης απέναντι στις παρανομίες πολιτικών και υπαλλήλων της διοίκησης, στη γενική κατήφεια για τον εμπαιγμό αλλά και την αίσθηση ότι δεν αλλάζει τίποτα, παρά τους συλλογικούς αγώνες, γιατί ίσως όλα είναι προκαθορισμένα, από ξένες κυβερνήσεις και τραπεζικά συμφέροντα, προσπαθεί ένας περήφανος λαός να αντιπαρατεθεί στις αδυναμίες του, να τις αντιμετωπίσει και να προσαρμοστεί σε νέες συνθήκες.
Μόνο που σ’ αυτόν τον αγώνα, που δεν είναι απλά παιχνίδι εντυπώσεων, πρέπει να αλλάξουμε την ίδια την ψυχοσύνθεσή μας, γρήγορα και αποτελεσματικά, αλλά και να αποδείξουμε ότι η αλλαγή είναι βαθιά και μόνιμη. Επιβάλλεται να αναδιαμορφώσουμε τον μποέμ, αναρχικό, αυτόνομο, αντιεξουσιαστικό χαρακτήρα μας, σε συνεπή, εργατικό, τακτικό και υποτακτικό, που δέχεται να δουλεύει όπου τον τοποθετούν και να μην αμφισβητεί τις αποφάσεις κάθε αυθεντίας. Πρέπει να μην είμαστε προσκολλημένοι στη δημιουργία πλούτου, με απώτερο σκοπό την ικανοποίηση της επιδειξιμανίας μας και να αρκεστούμε σε ότι έχουμε και σε ακόμα λιγότερα, σε όσα μας αναλογούν.
Θα πρέπει να προσανατολίσουμε τους νέους όχι στην επίτευξη σπουδών με γενικό περιεχόμενο, που έγιναν πραγματικότητα γιατί πέρασαν τυχαία μέσω μηχανογραφικού και επιβαρύνουν οικονομικά τους γονείς, σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα χωρίς υποτροφίες, αλλά στην επιλογή σπουδών με γνώμονα την ουσιαστική επαγγελματική αποκατάσταση και μάλιστα σε καινοτόμα επαγγέλματα, αν όχι σε μια στροφή σε χειρωνακτικές τεχνολογικές κατευθύνσεις.
 Θα πρέπει να μάθουμε από την αρχή να πληρώνουμε τους φόρους, τις εισφορές και τα χρέη και να μην εκμεταλλευόμαστε τον εργαζόμενο, τον μετανάστη. Θα πρέπει να δημιουργήσουμε ένα κοινωνικό δίχτυ προστασίας που να λειτουργεί και να μην αγκυλώνεται στη γραφειοκρατία, ώστε να φτάνει η βοήθεια σε όσους την χρειάζονται. 
Θα πρέπει να πάρουμε οδυνηρές αποφάσεις για τον (ηθικό και τεχνολογικό) εκσυγχρονισμό του κράτους, για την αξιολόγηση και την άρση μονιμότητας των λειτουργών του, για την καταπολέμηση του κοινωνικής ντροπής, που λέγεται «ρουσφέτι- μίζα- κομπίνα-μέσο», να αντικαταστήσουμε την αναξιοκρατία και τον νεποτισμό με κοινωνικά κριτήρια, και να τιμωρήσουμε, απολύοντας τους επίορκους δημόσιους υπαλλήλους, από τους οποίους πολλοί κρύβονται πίσω από την συνδικαλιστική τους ιδιότητα για να γίνουν αρεστοί και να μην τύχουν διώξεων.  
Σε μια χώρα, όπου «ιστορία γράφουν οι παρέες», πρέπει να μάθουμε να ζούμε με δικαιοσύνη και να μην στηριζόμαστε στις ανάξιες γνωριμίες μας. Προσκόλληση στον πλούτο, την επίδειξη, την ανέλιξη επιτηδείων λόγω γνωριμίας, την κοινωνική αδικία, την αναξιοκρατία, αδυναμία αξιολόγησης και κοινής λογικής, έλλειψη συστηματικής βοήθειας για όσους την έχουν ανάγκη, κάλυψης κοινωνικών αναγκών και αλληλεγγύης, πέρα από την μορφή ελεημοσύνης. Όλα αυτά μπαίνουν εμπόδια στην πορεία μας, ενώ είναι χρόνια προβλήματα νοοτροπίας, που, ξαφνικά, από εθνική περηφάνια, έγιναν ντροπή, που μας διαχωρίζει από το κοινωνικό σύνολο. Τελικά, φαίνεται ότι δεν είμαστε ικανοί να αξιολογήσουμε ποιες αξίες να κρατήσουμε και ποιες να αφήσουμε, ποιες να διαφυλάξουμε και ποιες να απεμπολήσουμε, για να μην μας επιβάλλουν άλλοι αξίες ξένες, ως προς την ταυτότητα  και την προσωπικότητα μας
Το τελευταίο καιρό ανταποκριθήκαμε στην πρόκληση με το να προωθήσουμε τον εθελοντισμό, να ενταχθούμε σε οργανώσεις που νοιάζονται για τον συνάνθρωπο, να προσφέρουμε το χρόνο μας, να συμμετέχουμε σε κοινωνικούς αγώνες, να αναλογιστούμε έστω, πως θα μπορούσαμε να βελτιώσουμε την κοινωνία μας, με τη δική μας ενεργό συμμετοχή. Ενεργοποιήσαμε  το φιλότιμο, το ενδιαφέρον, την αλληλεγγύη, την κοινωνικότητα, την αγάπη χωρίς ανταλλάγματα και προαπαιτούμενα. Σπουδαίες αλλαγές, παραλλαγές  πάνω σε ένα θέμα χρόνια λησμονημένο και απωθημένο, που δεν είναι μόνο χριστιανικές αξίες, είναι στην πραγματικότητα ο ιστός της κοινωνίας μας.
Φαίνεται ότι αυτή η κρίση δεν είναι μόνο οικονομική αλλά και ηθική κρίση αξιών. Θα την ξεπεράσουμε μόνο, αν αντιλήφθούμε έγκαιρα και αλλάξουμε αποτελεσματικά τον τρόπο σκέψης μας. Και τότε θα απαντήσουμε στην πρόκληση ότι:  «μπορούμε να κάνουμε όλα όσα χρειάζεται, και ακόμα περισσότερα».  

Δευτέρα, 12 Δεκεμβρίου 2011

Stand by me


Η ήρεμη δύναμη που αλλάζει τον κόσμο, αρχίζοντας από τον εαυτό μας

Όταν μαθαίνουμε μια κακή διάγνωση, όταν γεννιέται ένα καθυστερημένο παιδί, όταν λείπει από δίπλα μας ένας δικός μας άνθρωπος ενόσω παλεύει με μια αρρώστια απειλητική για τη ζωή του, όταν πεθαίνει κάποιος που γνωρίζουμε, κάνουμε την ερώτηση; «γιατί ο Θεός άφησε να συμβεί κάτι τέτοιο;». Με θυμό, καταδικάζουμε την φανερή αδικία και συχνά καταδικάζουμε επίσης το εαυτό μας στην διακοπή επικοινωνίας με τον ίδιο το Θεό. Η σωστή ερώτηση όμως θα έπρεπε να είναι: «Τι θα πρέπει να γίνει ώστε η κοινωνία μας να είναι έτοιμη να ενσωματώσει το καθυστερημένο παιδί;» Ή να στηρίξει αποτελεσματικά τον άρρωστο που πρωτοδιαγνώστηκε και να τον περιβάλλει με αγάπη και πρακτικές συμβουλές, να μην φοβηθεί τον επερχόμενο θάνατο και να συνοδεύσει τον ασθενή τελικού σταδίου με παρρησία, στο ταξίδι του προς το τέλος της ζωής; Γιατί όλα αυτά, δείχνουν την συνοχή και την ωριμότητα της κοινωνίας των ανθρώπων και όχι την έλλειψη επικοινωνίας με το Θεό.
Κάθε άνθρωπος, που ένιωσε ποτέ απελπισία, μέσα στα πλαίσια ψυχοπιεστικών καταστάσεων και είδε να χάνεται η μαγεία της ζωής μέσα από τα χέρια του, αναρωτήθηκε τα ίδια ερωτήματα. Ξέχασε για λίγο ότι ο Θεός ήταν πάντα εκεί, λύγισε και ζήτησε να τελειώσει το μαρτύριο και να αρθεί από πάνω του το βάρος, έστω και αν αυτό σήμαινε ότι πρέπει να τελειώσει το ωραίο ταξίδι της ζωής. Όμως η επίλυση της κρίσης, βρισκόταν μέσα του, όπως ακριβώς ο Θεός κοιμόταν κρυμμένος στα μύχια της ψυχής του.
 Όταν ανακαλύπτει ξανά, με μια λογική και συνάμα συναισθηματική έκπληξη, ότι ο Θεός είναι πάντα εκεί, μέσα του, έρχεται η στιγμή της συνειδητοποίησης των ψυχικών αποθεμάτων, που δημιουργούνται αέναα και αποθηκεύονται ως εμπειρίες, αρκεί να τις αξιοποιήσει θετικά. Αφήνει, επιτέλους, τον πόνο να του δείξει έναν δρόμο ζωής που πριν δεν έβλεπε, γιατί δεν τον αφορούσε. Να δει, ίσως, το φως στο τέλος του τούνελ της ανερμάτιστης ζωής του. Να ανακαλύψει την σημασία της ύπαρξης των άλλων ανθρώπων στη ζωή του. Να κατανοήσει το βαθύτερο νόημα του συνόλου των επιλογών της ζωής του. Να δει μέσα από τον καθρέπτη της ζωής των άλλων, την προσωπική του αλήθεια: ότι είναι ασήμαντος και την ίδια στιγμή σημαντικός, αν αποφασίσει να νοηματοδοτήσει τη ζωή του με τέτοιο τρόπο, ώστε να είναι χρήσιμος και για τους συνανθρώπους του. Τελικά, μια «απόδειξη ύπαρξης του Θεού είναι η δύναμη, με την οποία συνηθισμένοι άνθρωποι κάνουν ασυνήθιστα πράγματα και ανακαλύπτουν μέσα τους δυνάμεις που δεν ήξεραν ότι υπάρχουν.» 

Γιατί εθελοντές;


Η έννοια της προσφοράς και  το ψυχικό αντίτιμο

Ξεκινώντας με αφετηρία το γεγονός ότι η ψυχή μας «δεν έχει σωματική υπόσταση, αλλά είναι εκείνο που μας κάνει μια ύπαρξη ανθρώπινη», βλέπουμε αυτή τη ψυχή να κατακλύζεται από ένα έντονο, δυνατό, υπέροχο συναίσθημα, όποτε προσφέρουμε στους ανθρώπους γύρω μας. Η ψυχή αποτελεί το θεματοφύλακα των αναμνήσεων, των αξιών, είναι υπεύθυνο εργαλείο διαμόρφωσης της αίσθησης χιούμορ, της θέλησης για ζωή, της ταυτότητας και του τρόπου αλληλεπίδρασης με τους άλλους ανθρώπους. Παράλληλα, η ψυχή χρειάζεται πνευματική τροφή για να συνεχίσει να λειτουργεί, να υπάρχει. Έχει ανάγκη, επίσης, από έναν σαφή προσανατολισμό, έναν προορισμό, που αποτελεί το στόχο μιας ολοκληρωμένης διάβασης από τη ζωή.
Για κάθε προσωπικότητα, αυτός ο στόχος είναι διαφορετικός και συνδέεται, κατά περιόδους, με την προσφορά στα πλαίσια της εργασίας και την απόκτηση υλικών αγαθών, την ιερότητα της καθημερινότητας, την επαφή με τη φύση, την επικοινωνία με τα ζώα, την ενασχόληση με την τέχνη και την προσφορά στον «πλησίον», τον συνάνθρωπο που έχει ανάγκη ή πάσχει. Ο τρόπος που περνάμε το χρόνο μας σ’ αυτή τη ζωή, νοηματοδοτεί την ύπαρξή μας και ταυτόχρονα τρέφει τις πνευματικές ανάγκες της ψυχής μας, ώστε να ανανεώνεται, να αναπτύσσεται και να βρίσκεται πάντα σε εγρήγορση, ώστε να μπορεί να προσφέρει. «Θρέφουμε την ψυχή μας, εκπληρώνοντας τον προορισμό μας και εξελίσσοντας τις δυνατότητές μας. Αντίθετα όταν αγνοούμε τον προορισμό μας, όταν αφιερωνόμαστε στο προσωπικό συμφέρον, παραμελούμε την ψυχή μας  και της στερούμε τροφή.»
Υπάρχουν τελικά πολλοί τρόποι να καλλιεργήσουμε την ψυχή μας. Την αξιοποιούμε, σαν εύφορο χώμα, όταν ασχολούμαστε με την τέχνη, την φύση, τη μόρφωση, το διάβασμα, προσφέροντας στους ανθρώπους της οικογένειας και της κοινότητας μέσα στην οποία ζούμε. «Γιατί η ψυχή μας αναζητά θερμά την επαφή και η συνεργασία δημιουργεί ισχυρούς δεσμούς ανάμεσα στους ανθρώπους, τρέφοντας την συλλογικότητα της ψυχής.» Μ’ αυτό τον τρόπο, βοηθώντας ουσιαστικά τους άλλους, βοηθάμε την ψυχή μας, επουλώνοντας ανώδυνα πληγές, που είναι εύκολα αναγνωρίσιμες πάνω στον άνθρωπο δίπλα μας. Ξεκινώντας, λοιπόν, από την έμπρακτη εφαρμογή της αλληλεγγύης, θεραπεύουμε ψυχικά τραύματα, που θα μπορούσαν να είναι μοιραία και να κατακερματίσουν τον ψυχισμό μας. Μόνο που το αντίτιμο γίνεται προσιτό, μόνο αν δίνουμε, αξιοποιώντας όλες τις ψυχικές μας δυνάμεις και αντοχές και όχι αν η προσφορά είναι πάρεργο φιλανθρωπίας, επίτευξη τάματος ή ενεργή προσπάθεια αυτοπροβολής.
Σε όλες τις ενέργειες, που απαιτούν πίστη και άντληση θέλησης, η ψυχή ανταποκρίνεται θετικά μόνο αν έχει αποθέματα αγάπης και ψυχική - σωματική υγεία. Με άλλον τρόπο, η προσφορά γίνεται ψυχαναγκαστική επίδειξη δυνάμεων και απασχόληση αργόσχολων. Και βέβαια το κριτήριο, σε ότι αφορά την ειλικρίνεια των προθέσεων είναι απλά η σταδιακή και μόνιμη μεταμόρφωση της ζωής μας, όχι η επίτευξη ευεξίας και αρμονίας με τον εαυτό μας.

«Γιατί τι θα κερδίσει ο άνθρωπος, αν κερδίσει τον κόσμο ολόκληρο και χάσει την ψυχή του; Ή τι θα δώσει ως αντάλλαγμα για την ίδια του την ψυχή;» 
Κατά Μάρκον 8:36-7

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...